قم- رئیس دبیرخانه راهبری پناح حوزههای علمیه گفت: شناسایی ۶۰ هزار پرسش پژوهشی در ۲۸ گرایش علمی، ظرفیت تازهای برای توسعه مطالعات درباره شخصیت، سیره و معارف پیامبر اسلام(ص) فراهم کرده است.
به گزارش خبرنگار مهر، سیدحسین اسحاقی عصر سه شنبه در جمع خبرنگاران اظهار کرد: پیامبر رحمت(ص) از کاملترین الگوهای قابل ارائه برای انسان هستند و هر اندازه شخصیت، اخلاق و سیره ایشان از زوایای گوناگون مورد مطالعه قرار گیرد، ابعاد تازهای از یک الگوی جامع و درسآموز برای زندگی انسان آشکار میشود.
وی افزود: پیامبر اسلام(ص) را میتوان وجودی گسترده و سرشار از فضایل دانست که در هر بخش از زندگی فردی، خانوادگی و اجتماعی ایشان، نمونههایی ارزشمند برای انسان امروز وجود دارد.
رئیس دبیرخانه راهبری پناح حوزههای علمیه ادامه داد: بررسی شخصیت پیامبر اکرم(ص) تنها به یک حوزه محدود نمیشود و از اخلاق فردی و روابط خانوادگی گرفته تا مناسبات اجتماعی، مدیریت جامعه و نحوه مواجهه با گروههای مختلف، ظرفیتهای متعددی برای پژوهش و الگوسازی وجود دارد.
اسحاقی با اشاره به ویژگیهای اخلاقی و رفتاری پیامبر اسلام(ص) گفت: آن حضرت در عرصههایی همچون شجاعت، سخاوت، عدالت و مردمداری در جایگاهی ممتاز قرار داشتند و حتی شیوه همسرداری و رفتار خانوادگی ایشان به تنهایی موضوعی گسترده برای مطالعات علمی و پژوهشی است.
سیره پیامبر ابعاد گستردهای برای پژوهش دارد
وی تصریح کرد: پیامبر اسلام(ص) سرچشمه حکمت و جلال و اسوه شجاعت بودند و همین گستردگی شخصیت موجب میشود پژوهشگران بتوانند موضوعات متنوعی را در ابعاد مختلف زندگی و سیره آن حضرت مورد بررسی قرار دهند.
اسحاقی با تشریح پیشینه فعالیت دبیرخانه راهبری پژوهشهای دینی در حوزه و نظام اظهار کرد: این دبیرخانه حدود پنج سال قبل در حوزههای علمیه راهاندازی شد تا بخشی از نیازهای پژوهشی روز جامعه را در ارتباط با نظام حکمرانی و همچنین نیازهای علمی حوزههای علمیه پاسخ دهد.
وی افزود: از زمان آغاز فعالیت دبیرخانه تاکنون حدود ۳۲۰ اثر در ۲۸ گروه علمی به تولید رسیده است و در میان این آثار، بخشی نیز به موضوع پیامبر اسلام(ص) و ابعاد مختلف سیره و معارف ایشان اختصاص دارد.
رئیس دبیرخانه راهبری پناح حوزههای علمیه ادامه داد: پیش از آغاز پروژه اخیر نیز مطالعات و آثار متعددی درباره پیامبر اکرم(ص) در دبیرخانه تدوین شده بود که از جمله آنها میتوان به پژوهشهایی درباره تاریخ در قرآن و تحلیل رخدادهای عصر نبوی، سیره نبی اعظم در مدیریت افکار عمومی امت محمدی(ص) و همچنین مجموعه معارف شیعه پیامبر(ص) اشاره کرد.
اسحاقی خاطرنشان کرد: مجموعه معارف شیعه پیامبر(ص) به دو زبان فارسی و عربی تهیه شده و یک مؤسسه در لبنان نیز برای ترجمه این اثر اقدام کرده است که نشاندهنده قابلیت عرضه این دست آثار در خارج از کشور است.
رفتار پیامبر با مخالفان باید مطالعه شود
وی با اشاره به یکی دیگر از محورهای مهم پیامبرپژوهی اظهار کرد: نحوه رفتار پیامبر اسلام(ص) با مخالفان از جمله موضوعاتی است که میتواند به صورت مستقل مورد مطالعه قرار گیرد و بررسی آن ظرفیت ارائه الگوهایی برای جامعه امروز را دارد.
اسحاقی افزود: دبیرخانه راهبری پناح دارای ۲۸ گروه علمی است و دامنه فعالیت این گروهها موضوعات متنوعی از تفسیر و علوم قرآن تا مطالعات تمدنی، زنان و خانواده، روانشناسی و علوم تربیتی را شامل میشود.
وی ادامه داد: این تقسیمبندی با این هدف صورت گرفته است که ظرفیت هر یک از این حوزههای علمی برای تعریف موضوعات پژوهشی و تولید رسالهها و پایاننامههای علمی فعال شود و مطالعات پیامبرپژوهی تنها در یک رشته یا حوزه علمی خاص محدود نماند.
رئیس دبیرخانه راهبری پناح حوزههای علمیه گفت: گستردگی موضوعات در ۲۸ گرایش علمی این امکان را فراهم میکند که مسئلههای مرتبط با پیامبر اسلام(ص) از زوایای مختلف بررسی شود و پژوهشگران در رشتههای گوناگون به سراغ ابعاد متفاوت شخصیت و سیره آن حضرت بروند.
اسحاقی تأکید کرد: یکی از اهداف این مجموعه آن است که ظرفیتهای موجود برای تولید پژوهشهای جدید در داخل کشور و حتی در سطح بینالمللی شناسایی و فعال شود و موضوعات قابل استفاده برای جامعه علمی در اختیار پژوهشگران قرار گیرد.
برای پیامبرپژوهی به موضوعات تازه نیاز داریم
وی با اشاره به تجربه حضور خود در عربستان در دوره فعالیت مرتبط با حج و زیارت اظهار کرد: در آن مقطع مشاهده کردم که تنها درباره معاویه حدود ۴۰۰ عنوان پایاننامه به نگارش درآمده است، در حالی که در مقایسه با این حجم، تعداد آثار پژوهشی درباره پیامبر اسلام(ص) بسیار کمتر بود.
اسحاقی افزود: این وضعیت نشان میدهد که در حوزه مطالعات دانشگاهی و حوزوی مرتبط با پیامبر اسلام(ص)، نیاز جدی به تعریف موضوعات تازه برای رسالهها و پایاننامهها وجود دارد و این نیاز هم در ایران و هم در سطح بینالمللی قابل طرح است.
وی ادامه داد: مجموعه ۶۰ هزار مسئله پژوهشی میتواند با ایجاد خوشههای موضوعی متعدد، مسیر دسترسی پژوهشگران به موضوعات جدید را هموار کند و زمینه را برای ورود محققان رشتههای مختلف به عرصه پیامبرپژوهی فراهم آورد.
رئیس دبیرخانه راهبری پناح حوزههای علمیه اظهار کرد: وقتی مسائل مرتبط با پیامبر اسلام(ص) در گرایشهای علمی گوناگون دستهبندی شود، امکان آن فراهم خواهد شد که پژوهشگران متناسب با تخصص خود موضوعات مشخصی را انتخاب کنند و به تولید آثار علمی هدفمند بپردازند.
اسحاقی خاطرنشان کرد: این ظرفیت میتواند به شکلگیری جریان تازهای از مطالعات درباره پیامبر اسلام(ص) کمک کند و موضوعات جدیدی را پیش روی مراکز علمی، دانشگاهها و حوزههای علمیه قرار دهد.
۶۰ هزار مسئله را باید در اختیار جامعه علمی قرار داد
وی با اشاره به ضرورت بهرهگیری از دستاورد این پروژه پژوهشی گفت: امیدواریم با همراهی مسئولان و تلاش پژوهشگران، مجموعه ۶۰ هزار مسئله پژوهشی شناساییشده در ۲۸ گرایش علمی در اختیار جامعه علمی قرار گیرد.
اسحاقی افزود: دسترسی پژوهشگران به این مسائل میتواند زمینه انتخاب موضوعات جدید برای پایاننامهها و رسالههای علمی را فراهم کند و بخشی از خلأ موجود در مطالعات مربوط به شخصیت و سیره پیامبر اسلام(ص) را پوشش دهد.
وی ادامه داد: ظرفیت این مجموعه تنها به تولید یک سلسله آثار محدود نمیشود، بلکه میتواند به عنوان بستری برای تعریف موضوعات پژوهشی متعدد در رشتههای مختلف مورد استفاده قرار گیرد و ارتباط میان حوزههای علمی گوناگون با پیامبرپژوهی را تقویت کند.
رئیس دبیرخانه راهبری پناح حوزههای علمیه گفت: پیامبر اسلام(ص) از منظرهای متعدد علمی، اخلاقی، اجتماعی، خانوادگی، تمدنی و تربیتی قابلیت مطالعه دارند و گستردگی این ابعاد، ضرورت استفاده از ظرفیت رشتههای مختلف برای پژوهش درباره آن حضرت را دوچندان میکند.
اسحاقی در پایان ابراز امیدواری کرد: با عرضه این مجموعه به جامعه علمی، زمینه برای تولید آثار جدید و شکلگیری پژوهشهای گستردهتر درباره پیامبر مکرم اسلام(ص) در داخل کشور و عرصه بینالمللی فراهم شود.
