جنبش حماس در واکنش به پیشنهادهای مطرحشده از سوی آمریکا، خلع سلاح مقاومت را کاملا مردود دانست؛ در همین حال، روند تحولات نشان میدهد که پرونده غزه در حال پیوند خوردن با مذاکرات منطقهای گستردهتر، از جمله نقشآفرینی اسلامآباد است.
به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از ایلنا، الاخبار در مطلبی تحلیلی نوشت: جنبش حماس در پیامی به ایالات متحده، بهطور قاطع با هرگونه طرحی که شامل خلع سلاح مقاومت در نوار غزه باشد مخالفت کرده و آن را غیرقابل پذیرش دانسته است؛ موضعی که در شرایط تشدید نقضهای اسرائیل و پیچیدهتر شدن روند مذاکرات، بر تنشهای سیاسی و میدانی افزوده است.
در حالیکه حدود شش ماه از آتشبس شکننده در غزه میگذرد، اسرائیل بهتدریج از عملیاتهای پراکنده به سمت نوعی سیاست «هدف قرار دادن هدفمند» حرکت کرده است؛ به این معنا که هر فرد فلسطینی به بهانه احتمال اقدام علیه نظامیان اشغالگر، حتی در محیطهای غیرنظامی مانند منازل، بازارها یا محلهای تجمع، هدف ترور قرار میگیرد. این روند عملا به فرسایش کامل توافق آتشبس منجر شده است که به گفته منابع میدانی، روزانه چندین شهید در مناطق مختلف غزه ثبت میشود.
همزمان، حملات توپخانهای و شلیکهای مداوم به مناطق شرقی نوار غزه ادامه دارد. گزارشها نشان میدهد که از زمان آغاز این وضعیت، بهطور میانگین روزانه حدود پنج فلسطینی به شهادت رسیدهاند؛ موضوعی که در کنار بحران انسانی، شرایط منطقه را به وضعیت هشدار نزدیک کرده است.
در حوزه انسانی نیز وضعیت غزه رو به وخامت است. رژیم صهیونیستی بخش عمدهای از تعهدات مرتبط با ورود کمکهای بشردوستانه را نقض کرده و تعداد کامیونهای امدادی را از حدود ۶۰۰ دستگاه به نزدیک ۲۰۰ دستگاه در روز کاهش داده است. همچنین ورود اقلامی که «دو منظوره» تلقی میشوند، از جمله مصالح ساختمانی، تجهیزات فنی و حتی برخی مواد سوختی، ممنوع شده است. این محدودیتها موجب توقف فعالیت صدها ژنراتور برق و در نتیجه اختلال جدی در تأمین آب و خدمات بیمارستانی شده است.
در بعد سیاسی، آنچه از سوی طرف آمریکایی و رژیم صهیونیستی بهعنوان چارچوب پیشنهادی مطرح شده، عملا بر یک محور اصلی استوار است: «تحویل سلاح مقاومت در برابر آغاز گفتوگو درباره سایر بندها». این موضوع از سوی یک منبع نزدیک به حماس بهعنوان تلاشی برای نادیده گرفتن تعهدات مرحله نخست توافق توصیف شده است.
به گفته این منبع، طرف مقابل تلاش دارد بدون پایبندی به توقف کامل حملات، رفع محاصره و اجرای تعهدات انسانی، مسئله خلع سلاح را بهعنوان پیششرط هرگونه توافق تحمیل کند؛ موضوعی که از نگاه مقاومت به معنای پذیرش یکجانبه فشارها بدون هیچ تضمین واقعی است.
در همین چارچوب، نشستهایی در قاهره میان هیأت حماس به ریاست خلیل الحیه و هیأت آمریکایی شامل آریه لایتستون و نیکولای ملادینوف برگزار شده است. در این مذاکرات، طرف آمریکایی خواستار ارائه تعهد کتبی از سوی حماس درباره ورود به مرحله دوم توافق، از جمله بحث خلع سلاح، پیش از اجرای کامل مرحله نخست شده است. این در حالی است که حماس چنین رویکردی را «تلاش برای دور زدن تعهدات اصلی» توصیف کرده است.
بر اساس گزارش رسانههای بینالمللی، این نخستین گفتوگوی مستقیم میان آمریکا و حماس از زمان آغاز آتشبس محسوب میشود. همزمان، پیشنهاد موسوم به «برنامه ۲۵۰ روزه» نیز از سوی برخی طرفهای غربی مطرح شده که بر روند تدریجی خلع سلاح مقاومت نظارت دارد، اما این طرح از سوی گروههای فلسطینی مبهم و فاقد ضمانت اجرایی توصیف شده است.
در سطح منطقهای نیز برخی منابع مصری مدعی شدهاند که حماس به دلیل دریافت وعدههایی از سوی ایران برای هماهنگی جبهههای مختلف مقاومت، از پذیرش هرگونه تعهد درباره خلع سلاح خودداری کرده است. هرچند یک منبع در داخل حماس ضمن تأکید بر تداوم ارتباطات با ایران، علت اصلی موضعگیری این جنبش را «بیاعتمادی کامل به رژیم صهیونیستی و سابقه نقض مکرر توافقها» عنوان کرده است.
در مجموع، به نظر میرسد روند مذاکرات در شرایطی قرار دارد که اختلافات اساسی همچنان پابرجاست و مسئله خلع سلاح مقاومت، به محور اصلی تقابل سیاسی و میدانی در پرونده غزه تبدیل شده است.
